Helal Gıda
Ayakta idrar yapmak günah mıdır?
Süleymaniye Vakfı > Abdest > Yazılı Fetvalar Tarih: 04 Ağustos 2009  
Soru: Ayakta idrar yapmanın hükmü nedir? Biz bir kitapta şunu okuduk: Allah'ın Resûlü buyurdu: "Ayakta iken idrar yapmayın, edebe aykırıdır." Doğru mudur bu hadis?
Cevap: 

Sahih hadis kitaplarında bahsettiğiniz hadis bulunmamaktadır. Oturarak idrar yapmak, idrarın sıçramaması içindir. Peygamberimizin ayakta idrar yaptığına dair rivayet vardır.

Ebû Musa radıyallahu anh anlatıyor: “Bir gün Resulullah aleyhissalâtu vesselâm’la birlikte idim; küçük abdest bozma ihtiyacını duymuştu. Hemen bir duvarın dibine, kumlu toprak bulunan bir noktaya gelip abdest bozdu sonra da: “Sizden biri, küçük abdest bozmak isteyince uygun bir yer arasın!” buyurdu.” (Ebû Davud, Tahâret: 2)

Ebû Vâil’den gelen bir rivayet ise şöyledir: “Ebû Musa radıyallahu anh küçük abdest hususunda çok titiz davranır (üzerine sıçramaması için azami gayreti gösterirdi. O kadar ki) küçük abdestini bir şişe içerisine bozar ve: “Benî İsrâil’den birinin bedenine sidik değecek olsa, adam kirlenen derisini bıçakla kazırdı” derdi. (Bunu işiten) Huzeyfe radıyallahu anh dedi ki: “Arkadaşınızın titizliği bu kadar ileri götürmemesini tercih ederim. Ben, Resûlullah aleyhissalâtu vesselâm’la bir beraberliğimizi hatırlıyorum. Beraber yürüyorduk. Derken bir kavmin bir duvar gerisindeki küllüğüne, çöplüğüne rastladık. Resulullah aleyhissalâtu vesselâm, tıpkı sizden birinin ayakta yaptığı gibi durup ayakta idrar yaptı. Ben bu esnada kendilerinden uzaklaşmak istedim. Bana yakın durmamı işaret buyurdu. Geri gelip, hemen arkasında dikilip abdestini bozuncaya kadar bekledim.” (Buhârî, Vudû: 65, 66, 67, Mezâlim: 27; Muslim, Tahâret: 73, 74, (273); Ebû Dâvud, Tahâret: 12; Tirmizî, Tahâret: 9; Nesâî, Tahâret: 24.)

Ayakta idrar yapmak, “Hanbelî mezhebinde mubah, Malikîlere göre sıçrama ihtimali yoksa caiz, aksi takdirde mekruhtur. Âlimlerin çoğu “özürsüz olarak ayakta idrar yapmak mekruhtur, ancak buradaki kerahet, ten­zihi kerahettir” demişlerdir. Nevevî’nin ve Bezlü’l-Mechûd yazarının açık­lamalarına göre Hanefîlerin görüşü de budur.” (KAYNAK: Sünen-i Ebu Davud Terceme ve Şerhi, Necati Yeniel, Hüseyin Kayapınar, Kontrol: Mehmed Savaş, Şamil Yayıncılık, İstanbul, 1987, c: 1, s: 51.)

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Bu fetva 30885 kez görüntülendi.
Kategorideki Diğer Fetvalar:
Sıra     Fetvaya ait soru Tarih    Okunma    
1 Oje, abdeste ve gusül abdestine mâni midir? Bir bayan tırnakları ojeli veya cilalı iken abdest alabilir mi? 2009.08.21 155255
2 Tilavet secdesi yapmak için abdestli olmak şart mıdır? 2009.08.20 13052
3 19 yaşındaki yeğenim imam hatipte okuyor. Abdestli olmadığım sürece benim yaptığım yemekleri yemiyor. Dinimizde böyle bir mecburiyet var mıdır? 2009.08.04 21100
4 Mest üzerine mesh etme süresi mest giyildiği zaman mı abdest bozulduğu zaman mı başlar? 2009.08.04 15267
5 Hanefi mezhebine göre çoraba meshetmek uygun mudur? 2009.08.04 24891
6 Abdest almadan önce necaset olup olmadığını anlamak için her zaman iç çamaşırımızı kontrol etmemiz gerekir mi? Ben her tuvalete girişimde kontrol ediyorum ve biraz pimpirikli biri olduğumdan biraz zaman alıyor. Tuvalete girmesek bile abdest almadan önce kontrol gerekir mi? Kontrol nasıl olmalı ve ölçüsü nedir? 2009.10.15 17717
7 Ayakta, pisuvarda küçük abdest yapmak günah mıdır? 2009.08.04 17622
8 Ayakta idrar yapmanın hükmü nedir? Biz bir kitapta şunu okuduk: Allah'ın Resûlü buyurdu: "Ayakta iken idrar yapmayın, edebe aykırıdır." Doğru mudur bu hadis? 2009.08.04 30885
9 Küçük tuvaletimizi yaptıktan ne kadar sonra abdest almak gerekiyor. Bazen sızma oluyor, abdeste zarar verir mi? 2009.08.04 30365
10 Abdestimi aldım daha sonra el veya ayak tırnaklarımı kestim abdestim bozulur mu? 2009.08.04 83050
11 Sigaranın kendisi pis ve içilmesi caiz değildir. Bu yüzden sigara içen bir kimsenin abdesti bozulur mu? 2009.07.13 65884
12 Sitenizde abdesti bozan unsurlardan sayılan gaz çıkarma konusu işlenmiş ve gaz çıkarmak abdesti bozan öğeler içinde yer almış. Maide suresi 6. ayetten anlaşılacağı üzere, abdesti bozan unsurlardan biri olan ‘'tuvaletten gelme'' fiili, malumunuz olduğu üzere küçük ve/veya büyük tuvaletin yapılması işidir. Burada gaz çıkarmaktan bahsedilmiyor. Fakat cevabınızda gaz çıkarma fiili sanki sırf tuvaletteyken yapılırmış gibi bir sonuç çıkıyor ki bunun gerçek olmadığını siz de biliyorsunuz. Kaldı ki bir insan tuvalete gitmeden de tek başınayken de gaz çıkartabilir yani tuvaletten gelmeye gerek yoktur. İnsanlar iki çeşit gaz çıkartır; biri arkadan yellenmek suretiyle, diğer ise ağız yoluyla. İnsan vücudunda oluşan bu hava, belli bir oranın üzerine çıktığında kişiyi rahatsız eder ve dışarı atılması gerekir. Bağırsakta meydana gelen bu hava arkadan yellenerek, midede meydana gelen hava fazlalığı ise ağız yoluyla atılır. Sonuçta her ikisi de havadır. Vücuttan çıkan bu hava, ağız yoluyla çıktığında abdesti bozmuyor da niçin arkadan çıktığında abdesti bozuyor? 2009.07.13 62810
13 Uyku ve yellenmek abdesti bozar mı? 2009.10.15 14959
14 Namaz kılıyorum ama namaz haricinde başım açık geziyorum. Kıldığım namazlar kabul olur mu? Bir de abdestliyken başı açık geziyorum, abdestim bozulur mu? 2009.07.08 29333
15 Kadınların saçını namahrem birinin görmesi, abdestlerini bozar mı? 2009.07.08 15361
16 Babam kapalı prostat ameliyatı oldu, ameliyat sonrası idrarını tutamıyor. Dış sonda dediğimiz kapalı bir ortamdan, bacağına bağlı bir idrar torbası ile duruyor. Görüş aldığımız kişiler her vakitte abdest alarak namaz kılabileceğini söylediler. Bu tavsiyeye uyuyor. Bu konudaki görüşünüzü almak istiyorum. Acaba bu dış sonda ve ona bağlı kapalı idrar torbası mest gibi kabul edilebilir mi? (Yani, torbanın ucu açılıp idrar dışarı boşaltılana kadar, tıpkı mesanesi gibi kabul edilebilir mi?) 2009.07.08 4840
17 Akraba evliliği sonucu, genetik hastalığı sebebiyle 14 yaşımdan beri yürüyemiyorum. Boynumdan aşağı hareket yok. Yemek, su içmek, her şey başkaları tarafından ve teknikle oluyor. Vücudum temiz, çamaşır ve elbisem temiz. Fakat abdest alma imkanım yok ve teyemmüm de edemiyorum. Ne yapmalıyım? 2009.07.08 11244
18 Abdestin farzlarından olan başı mesh etmek nasıl olur? Yani suyu yüzeysel olarak dokunduracak mıyız yoksa köke kadar inmeli mi, su oraları da ıslatmalı mı? 2009.10.05 13491
19 Bayanların abdest alma şeklini anlatır mısınız? Bayanlar kulaklardan sonra ense kısmını mesh ediyor mu? 2009.07.07 11558
20 Okuduğum bazı kitaplarda abdest alırken yüzü yıkama sırasında gözlerin içinin yıkanmasına gerek olmadığı gibi bir ifade kullanılıyor. Bunu söylemeye hacet mi var? Ayrıca bu konu anlatılırken İbn Ömer ve İbn Abbas olduğunu hatırlıyorum her ikisi abdest sırasında gözlerinin içini de yıkadıkları için ömürlerinin sonlarına doğru kör olduklarından bahsediliyor. Hastalık ve benzeri sebeplerle tabii ki böyle bir şey olabilir. Ancak İbn Ömer ve İbn Abbas gibi kendilerinden peygamberi mirasın önemli bir kısmı temin edilen şahsiyetlerin böyle bir iş yapabileceklerini anlamakta zorlanıyorum. Anlamak istediğim olayın hakikati nedir? 2009.07.07 5149
21 Abdestte boynu mesh etmenin hükmü nedir? Mesh edilirken parmakların tersiyle yapılmasının (hadiste göremedim) bir delili var mıdır, yoksa hikmeti nedir? 2009.07.07 8853
22 Bir hadis-i şerifte Hazret-i Peygamber: “Hataları silecek, affa medâr olacak, dereceleri yükseltecek bir şey üzerine size delâlette bulunayım mı? Ashâb-ı kirâm: Evet ya Resûlellah, dediler. Buyurdu ki: Nefsin hoşlanmadığı şeylere rağmen tam abdest almak, mescitlere adımları çoğaltmak, namazdan sonra öbür namaza da intizar etmektir. İşte bunlar hudut boyunda düşmana karşı nöbet beklemek kadar sevaplıdır." Buyurmuştur. Hadiste yer alan "Nefsin hoşlanmadığı şeylere rağmen tam abdest almak" cümlesi bize neyi kastediyor? Mest kullanmak bu hadiste belirtilen sevabın kaybolmasına yol açar mı? 2009.07.06 9165
23 Adet ve özür dışında kadınlardan günlük olarak gelen beyaz akıntı abdesti bozar mı? 2010.04.17 37141
24 Abdestten sonra hangi dua veya duaları okumamız gerekiyor? 2010.04.19 8283
25 Mazereti sebebiyle gusül yerine teyemmüm eden kişi suyu kullanma imkânı ortaya çıkınca gusletmeli midir? Çünkü abdest yerine teyemmüm ediyoruz. Su imkânına kavuşunca abdest bozuluyor. Aynı mantıkla gusül yerine teyemmüm eden kişinin de suya ulaşınca guslü bozulur mu? Bozulmaz diyenler var fakat bir delil, mantıklı bir izah getiremiyorlar. 2010.05.21 10125
26 Namaz hicretten önce farz kılındığına ve abdest ayeti de Medine’de indirildiğine göre Mekke’de namazlar abdestsiz mi kılınıyordu? 2010.06.08 15524
27 Bir yakınım tuvaletten çıkıp ellerini sabunlamadan abdest alıyor. Peygamber Efendimizin zamanında sabun var mıydı? Eğer yoksa yerine ne kullanıyorlardı? Eğer bilgilendirirseniz ben de o kişiyi incitmeden sohbet havasında bilgilendirmek istiyorum. 2011.01.19 11005
28 Tuvalette abdest alınır mı? 2011.02.17 22708
29 Sitenizde oje kullanmakla ilgili bir soruya verdiğiniz yanıtta aklıma takılan bir kaç nokta oldu: Kınanın abdeste ve gusle mani olmadığını, ojeyle kınanın aynı olduğunu belirtmişsiniz. Kına sürüldükten sonra üzerinde kalan kalın tabaka suyla yıkandığında, kına özü tırnakla özdeşleşir ve bu yüzden çıkması mümkün değildir. Ama oje böyle değildir; çıkması çok kolaydır ve tırnakla özdeşleşmez, kalın bir tabaka halinde tırnağın üzerinde durur. Bu durumda ikisinin aynı olduğunu söylemek ve ojenin abdeste mani olmadığını söylemek doğru mu? 2010.03.09 23429
30 Namazda kahkaha ile gülmek hem abdesti hem namazı bozduğu halde, namaz dışında kahkaha ile gülmek neden abdesti bozmaz? 2011.12.19 13837
31 Küçük abdesti bozduktan sonra istibra yapıyorum. Yalnız ilmihal kitaplarındaki uygulamaları yapsam da yani uzun süre bekleme, öksürme, sıvazlama, 40 adım atma hareketlerine rağmen tenasül organının dışından içeri doğru yaklaşık 2-3 mm kağıt mendil koyup ıslaklık olup olmadığını kontrol ettiğimde nerdeyse her zaman en fazla bir toplu iğnenin başı kadar da olsa bir ıslaklık görüyorum ve bu kağıdı çıkardıktan sonra yine bir ıslaklık olup abdesti bozacağını düşünmekteyim. Buna göre istibranın bir sınırı var mı yani ne zaman istibrayı tam yaptığımızı anlarım? Kâğıt mendil veya pamuğu tenasül organından içeri sokmam fazla yapılmış bir hareket mi yoksa dıştan bir ıslaklık olmaması yeterli mi? 2010.08.02 8379
32 Namazdan sonra fark ettim ki abdest alırken başımı mesh etmemişim. Bu durumda kıldığım namazım kabul olur mu? Yoksa tekrar mı kılmam lazım? 2012.01.03 11007
33 Abdest alırken ayakları yıkamadan önce diğer yıkadığımız abdest uzuvlarını kurulamak, sonra ayakları yıkamak abdestin sıhhatine bir halel getirir mi? 2009.12.24 6065
34 Bir ilahiyat hocası “Alkol almak yani içki içmek abdesti bozmaz. Abdesti bozan şeyler arasında böyle bir bilgi yok.” diyor. Bu konuya bir açıklık getirebilir misiniz? 2012.01.26 18651
35 Lens kullanıyorum bazen öyle bir durum oluyor ki lensleri çıkarma imkânım ve uygun ortamım olmuyor. Namaz abdestini lenslerim gözümdeyken alabilir miyim? 2009.12.19 7598
36 Meclis tarafından kabul edilen eğitimde 4+4+4 sisteminde ortaöğretimde seçmeli ders olarak getirilen Kur’an-ı Kerim dersleri tartışma yarattı. “Öğrenciler ders öncesi abdest alacak mı, kız öğrenciler başlarını kapatacak mı?” şeklindeki sorular tartışmanın odak noktası oldu. Sizin bu konudaki görüşleriniz nelerdir? 2012.04.04 6996
37 Bir abdestle en fazla kaç vakit namaz kılabiliriz? 2009.12.07 33616
38 Küçüklüğümden beri esnedikten sonra gözlerim yaşarıyor. Bu, her zaman oluyor: Yatarken, namaz kılarken, Kur’an okurken… Gözden çıkan yaşın abdesti bozması için bir hastalıktan dolayı akması gerekir deniyor. Gözlerimde miyop var; ancak bundan kaynaklandığını sanmıyorum. Bu durumumu özür kapsamında değerlendirebilir miyiz? 2012.05.15 22785
39 Eşim bir kez unutarak bir kez de zor durumda kalarak cünüp halde bebeği emzirdi. İlerde çocuğun maneviyatına zarar vermesinden korkuyoruz, bunu önlemek için ne yapabiliriz? 2010.01.23 25620
40 Bazen namazda gaz sıkıştırması oluyor. Kendimi bayağı sıkıyorum, tutuyorum. Aslında gaz kaçırmadığımdan emin oluyorum. Fakat çok sıktığımdan dolayı bir kıpırdanma hissediyorum. Tutup tutamadım mı diye şüphe ediyorum. Bu konuda nasıl emin olup ne yapmam gerek acaba? 2010.02.15 21121
41 Gusül abdesti aldıktan sonra tekrar namaz kılmak için abdest almak gerekli midir? Gusül abdesti ile namaz kılınabilir mi? 2010.03.11 246575