Hastalıktan dolayı bozulan orucun yerine kaç gün oruç tutulur?
Süleymaniye Vakfı > Oruç > Yazılı Fetvalar Tarih: 18 Ağustos 2010  
Soru: Oruçlu iken kan şekerinin düşmesi sonucu rahatsızlanarak hastaneye giden bir arkadaşımız, zor durumda kalmış ve orucunu bozmuştur. Bu durumda ne yapması gerekir? Bozduğu orucun yerine kaç gün oruç tutacak?
Cevap: 

Orucu bozan şeyler, yemek, içmek ve cinsel ilişkidir. Bunun yanı sıra hastalar ve yolcular dilerlerse oruçlarını tutmayabilirler. Oruçluyken hastalan kişiler de ilaç içmek maksadıyla oruçlarını bozabilirler. Bahsettiğiniz kişinin bir gün kaza orucu tutması yeterlidir. Allah Teâlâ şöyle buyurmuştur:

“Orucu sayılı günlerde tutun. İçinizden hasta olan veya yolculukta bulunan tutamadığı günler sayısınca başka günlerde oruç tutsun…

Ramazan öyle bir aydır ki Kur’an o ayda indirilmiştir. O insanlara yol gösterir. Onda doğru yolun açık belgeleri vardır, iyiyi kötüden ayırır. Sizden kim bu aya erişirse onu oruçlu geçirsin. Kim de hasta olur veya yolculukta bulunursa tutamadığı günler sayısınca başka günlerde oruç tutsun. Allah size kolaylık ister, zorluk istemez. Bu kolaylıkları, sayıyı tamamlamanız ve size yol gösterdiğine karşılık onu ululamanız için meşru kılmıştır; ola ki şükredersiniz.” (Bakara, 2/184-185)

Câbir b. Abdillah radıyallahu anhtan rivâyete göre, Resulullah sallallahu aleyhi ve sellem Fetih yılı Mekke’ye doğru yola çıkmıştı. Kurau’l-Gamîm denilen yere varıncaya kadar kendisi de ashabı da oruçlu idiler. Resulullah’a: “Oruç insanlara zor geliyor, onlar sizin yaptığınıza bakıp duruyorlar.” Denildi. Resulullah da ikindiden sonra bir bardak su istedi ve insanların gözü önünde içti. Bunu görenlerin bir kısmı oruçlarını açtılar, bir kısmı ise oruca devam ettiler. Bir kısım ashabının oruçlarına devam ettikleri haberi kendisine ulaşınca: “Onlar itaat etmiyorlar, isyan etmişlerdir.” buyurdular. (Müslim, Sıyâm, 90 (1114); Tirmizi, Savm 18.)

Bu hadis, hastalık ve yolculuk durumunda oruç tutmanın iyi olduğunu bildiren ayete aykırı değildir. Zira bu hadis, hasta veya yolcu iken oruca devam etmesi halinde bünyesi zarar görecek olanların oruca devam etmemesini beyan etmektedir. Bu durumda olan kimselerin oruca devam edip bünyelerine zarar vermeleri, “isyan” sayılmıştır. Oruç tutmaları halinde bünyeleri zarar görmeyecek olan hasta ve yolcuların ise –ayette de belirtildiği gibi- oruç tutmaları daha iyidir.

Facebook'ta PaylaşTwitter'da Paylaş
Kategorideki Diğer Fetvalar:
Sıra     Fetvaya ait soru Tarih    Okunma    
1 Kan, idrar vs. gibi tahliller orucu bozar mı? 2009.09.28 42779
2 Bazı senelerde Ramazanı 30 a tamamladığımızda bayram gününe geliyor. Bayram günü oruç oluyoruz. Bu orucun bayramdan sonra mı tutulması gerekiyor? Yoksa bayram günü de oruçlu olmak mı gerekiyor? 2009.09.28 22053
3 Sahuru yaptık, ezan okundu ve oruca başladık. Hemen sonra İstanbul'dan memlekete gitmek için yolculuğa çıkacağız. Bir yerde mola verdik. Ama orda hala sabah ezanı okunmamış. Biz orada okunmadı diye bir şeyler yiyip içebilir miyiz? 2009.09.28 41618
4 Dişçide diş temizletmek, yıkatmak orucu bozar mı? 2009.09.28 26338
5 Bir arkadaşım hocalardan birine sormuş. İstanbul'da sahur yapıp Ankara'ya giden bir vatandaş (ya da İstanbul'dan daha doğuda bir yere) Ankara'da orucunu açmak için İstanbul ezanını beklemeliymiş. Ben de arkadaşıma "tersi durumda ne olacak? Ankara'da sahur yapıp İstanbul'a giden bir vatandaş Ankara ezanıyla orucunu mu açacak?" diye sordum, cevap veremedi. Bu işin doğrusu nedir? 2009.09.28 33114
6 Ramazan'ın 30 gün olduğunun delili var mı? 2009.09.28 26500
7 Kocaeli Körfez ile il merkezi arasında 20 km olması nedeniyle iftar 1 dakika geç açılmakta iken İstanbul'da Tuzla ile Bakırköy aynı anda iftar etmektedirler. İki ilimiz de büyükşehir statüsünde olmasına ve büyükşehir sınırlarının bütün ilçeleri kapsamasına rağmen iftar açısından neden farklı uygulama yapılmaktadır? 2009.09.28 10871
8 Ramazanda lokantaların, kafeteryaların, dönercilerin vs. açık tutulması caiz midir? Buradan elde edilen kazanç haram olur mu? 2009.09.28 23208
9 Alzheimer hastası bir kişi, bir dakika içinde oruç tuttuğunu unutmaktadır. Hatırlatıldığında da tekrar unutması birkaç dakika sürüyor. Böyle biri oruç tutabilir mi? 2009.09.28 11306
10 Diyalize giren böbrek hastaları oruç tutabilir mi? 2009.09.28 9639
11 Oruçluyken ağızda karanfil kökü bulunmasında sakınca var mı? 2009.09.28 22534
12 Bayanlar evlerinde nasıl itikâfa girerler? Bir de en az üç gün diye duydum daha az olamaz mı, mesela bir gün akşama kadar? 2009.09.28 23407
13 Oruçlu iken saç boyamak orucu bozar mı? 2009.09.28 124124
14 Her Ramazanda ailecek bir sorun yaşıyoruz. Bu sorun iftar vaktiyle ilgili. Babam "orucu ezanla açın", annemse "ezandan 30 dk sonra açın" diyor. Hangisi doğru, ne yapmalıyız? 2009.09.28 21396
15 Oruçluyken yemeğin tadına bakmak caiz mi? Orucu bozar mı? 2009.09.28 19345
16 Bir insan eğer keyfi oruç tutmuyorsa yani hiçbir mazereti yokken oruç tutmuyor ve namaz kılmıyorsa o insana iftar yemeği verilir mi veya çağırılır mı? 2009.09.28 17904
17 Adetli iken oruç konusunu çok düşündüm; yazınızı okuduktan sonra ayetlerde ve hadislerde "kaza" kelimesinin anlamlarını inceledim. Söylediğiniz gibi çoğunlukla "eda" anlamına kullanılıyor. Ancak Muvatta, Salatü'l-Leyl, 32 ve yine Muvatta, Sıyam 50'de vaktinde yapılmayan bir ibadetin (birisinde namaz, diğerinde oruç zikrediliyor) sonradan yerine getirilmesi "kaza" kelimesi ile ifade edilmiş. Bu bilgiler doğrultusunda düşündüklerimi sizinle paylaşmak istedim: İslam'da sadece "eda" vardır "kaza" yoktur. Bizim "kaza" olarak bildiğimiz şeyler de aslında "eda"dır. Hz. Peygamber, "kaçırılan namazın vakti, hatırladığın zamandır", buyurduğuna göre kişi o namazı (zaten özürsüz olarak kılmama gibi bir durum söz konusu olmadığı için) ne zaman kılarsa kılsın "eda" olarak kılar. Oruçta da önemli olanın sayının tamamlanması olduğu için o ay içerisinde tutamayacak olanların vakti tutacağı zamandır. Bende "kaza" ile alakalı son oluşan kanaat bu oldu. Öncelikle sizinle paylaşmak ve düşüncelerinizi öğrenmek istedim. Rabbim hepimize doğruyu en doğru şekilde anlayıp uygulamayı nasip etsin. Dualarınızdan eksik etmeyin. Allah'a emanet olun. 2009.09.28 22936
18 Niyet ne demektir? 2009.08.25 8468
19 Bazıları oruca bir gün önceden başlamakta. Hilalin görüldüğünü iddia etmektedirler. Bunun doğrusu nedir? Neye göre amel edeceğiz? 2009.08.25 9588
20 Oruç nedir? Tarifini yapar mısınız? 2009.08.25 6278
21 Ramazan orucuna ne zaman ve nasıl niyet edilir? 2009.08.25 36791
22 Ramazanda kimlerin oruç tutması gerekir? 2009.08.25 7567
23 Ergenlik çağı hakkında bilgi verir misiniz? 2009.08.25 10291
24 Oruca ve bayrama başlama ile ilgili bir soru soracağım: Ben yurtdışında yaşıyorum ve yaşadığım ülkede ramazan genellikle Türkiye ve Arabistan’a göre hep bir gün geç oluyor. Ben genellikle Arabistan’ı baz alarak oruca başlıyorum ve bayramı da ona göre yapıyorum. Ama çevremdeki müslüman arkadaşlarım bana hangi ülkede yaşıyorsan o ülkeye uyman gerekir diyor. Bir defasında ramazan Araplara göre 2 gün geç, Türkiye’ye göre de 1 gün geç oldu. Şimdi burada nereye uymak gerekir? Yaşadığım ülkeye mi, yoksa Arabistan’a göre mi? Ayrıca bu sene yine körfez ülkeleri Ramazan'a bir gün erken başladılar. Biz ne yapacağız? 2009.08.25 10847
25 Bakara suresi 187. ayette geçen "tan yerinin ağırmasından gece oluncaya kadar orucu tamamlayın" ayetini siz "akşam" olarak çevirmişsiniz. Arabça "leyl" kelimesi geçmiyor mu orada ve de leyl gece demek değil mi? 2009.08.25 8787
26 Diyabet hastalarının Ramazan ayında oruç tutmaları gerekir mi? 2009.08.25 12288
27 Bir müslüman Ramazan günü oruca niyet etmemiş olsa, akşama kadar bir şeyler yiyip içebilir mi? 2009.08.25 33026
28 Diş fırçalamak orucu bozar mı, bozmaz mı? 2009.08.25 18529
29 Diş fırçalamak ve misvak kullanmak orucu bozmaz dediniz. Misvak; tadı olmayan, ağızda lezzet bırakmayan bir ağaç parçasıdır. Diş macunu ise nane esansı ve şeker ihtiva eder. Acaba onların ağızda bırakacağı tad orucu bozmaz mı ? 2009.08.25 16645
30 Diş çektirmek için anestezi gereklidir. Bu da, diş etlerine enjekte edilen anestetik madde ile yapılır. Enjeksiyon ile vücuda herhangi bir şey ithali ise orucu bozar. Anestezisiz diş çektirmek mümkün olmadığına göre diş çektirmenin orucu ne suretle haleldar etmeyeceğini anlayamadım, lütfen beni aydınlatır mısınız? 2009.08.25 11183
31 Oruçlu bir kişi ağzını su ile çalkalayıp tükürse ağzında kalan yaşlık orucuna engel olur mu? 2009.08.25 42084
32 Oruçlu kişi birine sövse ve hakaret etse orucu bozulur mu? 2009.08.25 14250
33 Ramazan günü gündüzün uyuyan bir kimseye uykuda banyo yapması gereken bir hal olsa orucu bozulur mu? 2009.08.25 66711
34 Bir kişi akşam hanımıyla beraber olsa fakat abdest almadan uyusa, sahura kalkamadan sabah uyansa ve işe geç kaldığından dolayı banyo yapmadan oruç tutabilir mi? 2009.08.25 179680
35 Kan vermek, bağışlamak orucu bozar mı? 2009.08.25 7882
36 Burun damlası orucu bozar mı? 2009.08.25 14019
37 Oruçlu iken vücuda adale ve deri için sürülen visk, krem vs. orucu bozar mı? 2009.08.25 41758
38 Oruçlu olan bir kişi şehvetle hanımını öpebilir mi? 2009.08.25 20558
39 Oruçluyken nişanlımla el ele tutuşabilir miyiz, haram mıdır? 2009.08.25 18006
40 Bir bayanın erkek arkadaşıyla yanak yanağa öpüşmesi, el ele tutuşup sarılması sonucunda ıslaklık hissedilse fakat şehvet duyulmazsa acaba orucu bozulur mu, kaza veya kefaret gerekir mi? 2009.08.25 23294
41 Oruçlu iken kız arkadaşımı öpmem ya da sarılmam (boşalma olmadan) orucumu bozar mı? 2009.08.25 75803
42 Oruçluyken sabah namazından sonra tahrik edici bir rüya görsem orucum bozulur mu? Bir de boy abdesti alırken oruç bozulur mu? 2009.08.25 31199
43 Yaklaşık üç sene kadar hastalıkla uğraştım. Bu müddet içerisinde Ramazan oruçlarımı tutamadığım gibi, bütçem zayıf olduğu için fidyesini de verememiştim. Şimdi ise, hamdolsun sağlığıma kavuştum ve bütçem düzeldi. Acaba tutamadığım oruçların fidyelerini toptan bir fakire vermem caiz midir? 2009.08.25 7756
44 Özürlü veya özürsüz olarak oruç tutmayan bir kişi, kendi yerine bir başkasına oruç tutturabilir mi veya tutamadığı günler yerine fidye verebilir mi? 2009.08.25 11796
45 Sabah namazını, sabah ezanı okunduktan sonra en az 15 dk sonra kılmak gerekiyormuş, bu doğru mu? 2009.08.25 34772
46 Başta astım olmak üzere birçok hastalıkta kullanılan spreyler orucu bozar mı? 2009.08.25 20618
47 Keyfi olarak tutulmayan ramazan orucunun cezası nedir? 2009.08.25 24815
48 Oruçluyken duş almak veya denizde yüzmek orucu bozar mı? 2009.08.25 57715
49 Oruçluyken aşırı bir şekilde diş ağrısı tutan bir kişi ağrı kesici yutsa ne lazım gelir? 2009.08.25 10428
50 Ağlarken gözyaşı yutmak orucu bozar mı? 2009.08.25 16287
51 Ben Kosova'da yaşıyorum. 3 gün sonra Türkiye’ye gideceğim. Kosova'dan Türkiye uçakla yaklaşık 1 buçuk saat sürer. Şimdi benim oruç tutmam caiz midir değil midir? 2009.08.25 36629
52 Benim hastalık sebebiyle tutamadığım beş senelik ramazan orucu borcum bulunmaktadır. Bu beş senelik borcumu oruç tutarak mı ödeyeceğim veya bedel ödeyerek de borcu ödeyebilir miyim? 2009.08.25 9127
53 Fitil kullanmak orucu bozar mı? 2009.08.25 22864
54 Ben şu anda oruçluyum ve oruç nedeni ile bağırsaklarımdan dolayı dışarı çıkmakta zorlanıyorum ve bu beni rahatsız ediyor. Acaba eczaneden şu anda oruçlu iken lavman alsam orucum bozulur mu? 2009.08.25 10381
55 Ağda yapınca oruç bozulur mu? 2009.08.25 77244
56 Oruçlu iken ağız yarası için gargara yapmak orucu etkiler mi? Etkilerse ne kadar etkiler ve etkileri nelerdir? 2009.08.25 22834
57 Unutarak yemek içmek orucu bozar mı? 2009.08.25 17463
58 Recep, Şaban ve Ramazan ayları ile Recep, Zilkade, Zilhicce ve Muharrem aylarının birbirlerinden farkı nedir? 4 haram ay diyorsunuz, peki Ramazan ayı bunun neresinde? Tam bir açıklık getirilmemiş internetteki yazıda? 2009.08.25 44653
59 KPSS'ye hazırlanan bir öğrenciyim. Geçen senelerden de karşılaştığım bir sorun var. Daha önce ÖSS’ye hazırlanırken oruç zamanı derslerden düşüyor, anlayamıyordum, yani verimsizlik oluyordu. Tabi bu da derslerimi etkiliyor, birçok konuda eksik kalıyordum. Netlerim düşerdi. Bu senede KPSS sınavı oruç zamanına denk geliyor. Şöyle düşünüyorum: Orucun 21. günü sınav. Oruç tutmasam ne olur? Bu gayet geleceğim için çok önemli bir sınav. Oruç da benim için önemli ama oruç tutarsam bu derslerimi netlerimi çalışma azmimi mutlaka etkileyecek. Dinimizde kolaylıklar olmalı. Arkadaşla da tartıştık. Bir sonuca ulaşamadık. Ne yapmam gerekiyor hocam. Orucun kazası olur mu? Tutmayıp kazaya bırakabilir miyiz? 2009.08.25 22447
60 Niye her sene 10 gün önce tutuyoruz? 2009.08.25 17040
61 Çocuklarımıza kaç yaşlarından itibaren oruç tutturmamız gerekiyor? 2009.08.25 24261
62 Ramazan ayı gelmeden bir iki gün önce oruç tutulmaması gerektiği doğru mudur? 2009.08.25 5424
63 Kasıtlı olarak oruç tutmayan müslim veya gayri müslim kimselere ikramda bulunmak şer’an caiz midir? 2009.08.25 5946
64 Dudağa sürülen ruj orucu bozar mı? 2009.08.25 21301
65 İftarı hurma ile mi açmak gerekir, su ile mi? 2009.08.25 8157
66 Sigara neden orucu bozuyor anlamış değilim. İzah edebilir misiniz? Doyurucu ya da vücuda gıda veren bir şey değil. Sigara içenler bu bağımlılık yapan maddeye olan bağımlılıklarından dolayı oruçlarını tutamıyorlar. 2009.08.25 11684
67 Nafile oruç bozulduğunda yerine tutulması gereken oruç farz mı yoksa vacip mi olur? 2009.08.25 40301
68 Peygamberimiz iftardan sonra nasıl dua ederdi? 2009.08.25 7475
69 Banyo yapmak orucu bozar mı? 2009.08.25 55972
70 İğne yaptırmak ve serum kullanmak orucu bozar mı? 2009.08.25 13217
71 Sadece Cuma günleri oruç tutulur mu? Perşembeyi veya cumartesiyi de eklemek gerekir mi? 2009.08.25 91850
72 Neden Ramazan ayına 11 ayın sultanı denilmektedir? Hicri takvimde de 12 ay yok mudur? 2009.08.25 14816
73 Ramazan bu yıl da yaz tatiline denk geldi. Oruç tutanlar nelere dikkat etmeli? Ramazan ayında tatil yapılır mı? Sahil yörelerinde tatil yapmakta olan veya oralarda yaşayanlar nelere dikkat etmeli? Oruçlu kişiler denize veya havuza girerse oruçları bozulur mu? 2009.08.25 7625
74 Mayolu erkek-kadın görünce oruç bozulur mu? 2009.08.25 16842
75 Tatil yörelerindeki beach olarak adlandırılan sahil bar-cafe benzeri alanlarda iftar açmakta sakınca var mıdır? İftarın nerede açıldığı önemli midir? 2009.08.25 8504
76 Alkol kullanan ama Ramazanda alkolü bırakıp, oruç tutanların oruca başlamadan ne kadar süre önce içkiyi tamamen kesmeleri gerekir? 2009.08.25 14674
77 Ramazanda ezan okunduğunda önce akşam namazını mı kılmak gerekir yoksa yemeğimizi yemek mi? Kur'an ve sünnet ışığında tercihimiz ne olmalı? Ya da ezan okununca orucu açıp, yemek yemeden akşamın farzını kılıp sünnet kılmadan, dua etmeden, tesbih çekmeden, ondan sonra yemek yemek mi? Bütün ilçede bu konuda bir yanlışlık zinciri var, aydınlatmanızı rica ediyorum. 2009.08.25 15435
78 Ramazanda bütün bir ayı oruçlu geçirmek için adet geciktirici ilaç alıp adet olmayan bayanlar var. Bunun dinen bir zararı var mı? 2009.08.25 14500
79 Oruç tutması mümkün olmayacak derecede hasta, yaşlı veya güçsüz olanlar ne yapmalıdır? 2009.08.25 33673
80 Şevval ayında tutulması gerektiği söylenen orucun hükmü nedir? 2009.08.25 15120
81 Oruçlu iken kan şekerinin düşmesi sonucu rahatsızlanarak hastaneye giden bir arkadaşımız, zor durumda kalmış ve orucunu bozmuştur. Bu durumda ne yapması gerekir? Bozduğu orucun yerine kaç gün oruç tutacak? 2010.08.18 34961
82 Oruçtaki hikmet hakkında “açların halinden anlamaktır” derler. Kur’an’daki hikmetini açıklar mısınız? Yani bu kadar ucuz olmamalı. Allah oruçla insan üzerinde ne gibi bir gaye amaçlamıştır? Yılda bir ay ve kadir gecesi oruç, sadece açların halini anlamak için farz kılınmış olamaz diye düşünüyorum. 2011.08.09 4633
83 Sabah kahvaltıya kadar bir şey yememiş olsak ve kahvaltıya bakıp hoşumuza giderse yesek hoşumuza gitmezse oruca niyet etsek olur mu? 2013.01.02 34375
84 Oruçlu iken parfüm, deodorant, kolonya sürmek veya bu sürdüğümüz kokuları koklamak orucu bozar mı? Bozmaz ise sevabını azaltır mı? Veya oruçlu iken sürmemek daha mı iyidir? Ayrıcı bunları kullanmanın namaz açısından mahzuru var mıdır? 2010.08.19 90108
85 Hz. Ömer teravih uygulamasını başlatınca neden “bu ne güzel bidat oldu” demiştir? Tüm bidatler sapıklık değil midir? 2011.08.10 15314
86 Mazeretim dolayısıyla oruç tutamadığım zaman birisini doyurmam veya para vermem mi gerekiyor? 2013.07.17 10003
87 Oruçluyken bayılmak orucu bozar mı? Bir de ayıldıktan sonra su içmek 60 gün kefareti gerektirir mi? 2010.08.23 22720
88 Ramazanda av yapmak yasak mıdır? 2011.08.12 6002
89 Ramazanda bilerek niyet etmeden oruç tutmazsak o günü telafi etmek için 61 gün mü oruç tutmamız gerekiyor? Yoksa sadece 1 gün kaza orucu tutmamız yeterli midir? 2013.07.23 9457
90 Şafii mezhebine göre, oruç kazaya kaldığında ve gelecek olan Ramazanda tutulduğunda hem kaza tutmak hem fidye vermek gerektiği yazıyor ilmihalde. Ama ne kadar fidye verilmesi gerektiğini bulamadım. Aydınlatırsanız sevinirim. 2010.08.27 12911
91 Ağız dolusu da olsa kusmak orucu bozar mı? 2011.08.15 85085
92 Oruçluyken çok uyumak orucun sevabını azaltır mı? Sahura kadar uyumuyorum daha sonra yatıp iftara 5-6 saat kala kalkıyorum. Orucum kabul olur mu? 2013.07.24 16530
93 Oruçlu iken şans oyunu oynamak orucu bozar mı? 2010.08.31 9433
94 Kadınların özel durumlarından dolayı oruç tutamadığı günlerde, işyerinin yemekhanesinde yemek yemesi uygun mudur? 2011.08.16 5950
95 Ramazan ayında gün içinde ihtilam olan bir kişi, gusül abdesti almasa dahi akşama kadar orucunu tutabilir mi? İftardan sonra gusletse o günkü orucu geçerli olur mu? 2013.07.25 13688
96 Sitenizde bir kadının kocası huysuz ise o kadın yemeğin tuzuna bakabilir diyorsunuz. Sitenizde her şeyi delillendirirken bunu hangi delile dayandırdınız? Lütfen açıklar mısınız? 2010.09.01 6520
97 Oruçlu iken rahatsızlıktan dolayı kadın hastalıkları doktoruna gitmek, muayene olmak orucu bozar mı? 2011.08.19 26267
98 Oruç tutan kişinin bu yaz ayında susuzluktan gücü kalmasa ne yapması gerekir? 2013.07.26 9531
99 Her kim Şevval ayında 6 gün oruç tutarsa 1 sene oruç tutmuş gibi olur diye bir hadis var. Acaba bu ne kadar sağlam? Duyduğuma göre Ebu Hanife ile İmam Malik bu oruca mekruh demişler. Şunu da sormak istiyorum: 6 gün tuttuk diye neden 1 sene tutmuş gibi sevap alıyoruz? Bunu açıklar mısınız? 2010.09.22 15046
100 Ramazanın başlangıcı ve bitişi hesapla mı belirlenir, yoksa hilalin görülmesi ile mi? Buna göre 2013 yılı Ramazan ayı hangi gün başlayacak ve bayram hangi gün olacaktır? 2013.07.08 22895