Hadis kitaplarında yer alan rivayetlere göre Peygamberimiz tuvaletten çıktıktan sonra ellerini sadece su ile değil, sudan önce toprak ile yıkıyormuş.

Ebû Hureyre radıyallahu anh şöyle demiştir:

“Peygamber sallallahu aleyhi ve sellem tuvalete gitmek istediği zaman tevr yahut rekve denilen kaplardan biriyle su götürürdüm. Resûlullah onunla taha­retlenir ve elini toprağa silerdi. Sonra bir başka kapla su getirirdim, (onunla da) abdest alırdı.” (Ebu Davud, Taharet, 24; Nesâî, Taharet, 43; İbn Mâce, Taharet, 29. )

Peygamberimizin gusül abdesti almadan önce de daha temizleyici olması sebebiyle ellerini toprağa sürdüğü rivayet edilmiştir. (Buhari, Gusül, 7-8; Müslim, Hayız, 37 (317)

O gün toprağın gördüğü vazifeyi bu gün sabunlar görmektedir. Dolayısıyla tuvaletten sonra ellerin sabunla güzelce yıkanması hem sağlık açısından bir gereklilik hem de Peygamberimizin bir sünnetidir.

Resûlullah sallallahu aleyhi ve sellem su istedi ve abdest uzuvlarını birer defa yıkayarak abdest aldı. Sonra buyurdu ki:

“Bu, kişinin öyle bir abdestidir ki, onu almazsa Allah, hiç bir namazını kabul etmez.”

Bundan sonra O, uzuvlarını ikişer defa yıkayarak abdest aldı ve şöyle buyurdu:

“Bu, kişinin öyle bir abdestidir ki, onu aldığı zaman Allah iki kat sevap verir.”

Daha sonra O, uzuvlarını üçer defa yıkamak suretiyle abdest aldı ve sonra şöyle buyurdu:

«Bu, benim ve benden önceki Resullerin abdestidir.» (İbn Mace, Taharet, 47)

Hadisin Ahmed b. Hanbel rivayetinde bu son cümle «Bu, benim ve benden önceki Nebilerin abdestidir.» şeklinde yer almaktadır. (Ahmed b. Hanbel, 2/98)

Hadiste görüldüğü gibi Peygamberimizin «Bu, benim ve benden önceki Resullerin/Nebilerin abdestidir.» dediğine göre, abdestin Mekke’de biliniyor olması ve namazların abdestli olarak kılınmış olması gerekir. Fakat abdest ayetinin daha sonra inmesi sebebiyle bu bilgiler bize ulaşmamış olabilir.

Üsame b. Zeyd’in, babası Zeyd b. Harise’ye dayanarak rivayet ettiği bir başka hadise göre abdest ve namaz, ilk gelen vahiyle birlikte Cebrail aleyhisselam tarafından Peygamberimize öğretilmiştir. (Ahmed b. Hanbel, 4/161)

İlave bilgi olarak şunlar da söylenebilir:

“ … Cebrail’in Hz. Peygamber’e namaz ve abdesti öğrete­rek birlikte abdest alıp namaz kıldıkları ve söz konusu âyetin nüzulünden önce asla abdestsiz namaz kılınmadığı, siyer âlimlerinin üzerinde ittifak ettikleri bir husustur. Abdestin ilgili âyetle farz kı­lındığı, daha önceleri ise namaz için ab­dest almanın mendub olduğu yolunda­ki münferit görüşler bir yana, bütün müslüman âlimler abdestin Cebrail’in öğretmesiyle Mekke’de namazla birlik­te farz kılındığını, zikredilen âyetin de mevcut bir hükmün ehemmiyetine bi­naen teyit ve takriri mahiyetinde oldu­ğunu kabul ederler. Böylece abdest, üzerinde ihtilâf söz konusu olamaya­cak kesin ve müstakil bir nassa dayan­dırılmış olup, namaza bağlı tâli bir hü­küm mülahazasıyla zamanla önemsen­meyerek ihmal edilmesi ihtimali orta­dan kaldırılmıştır.” (Abdulkadir Şener, “Abdest”, Diyanet İslam Ansiklopedisi, c: 1, s: 69)

Mest kullanmak bu hadisteki sevaba engel değildir. Çünkü mest kullanmak Allah Teala tarafından insanlara verilen bir kolaylıktır. Bu kolaylıktan Resulullah sallallâhu aleyhi ve sellem ve ashabı her zaman yararlanmışlardır. Sevaba engel olsaydı onu en başta Resulullah kullanmaz ve ashabına da kullandırmazdı.

Abdestte boyna mesh edilmesine dair Ahmed b. Hanbel’in Müsned‘inde bir hadis bulunmaktadır. Fakat hadis âlimleri, bu hadisin zayıf olduğunu tespit etmişlerdir. Bu yüzden cumhur-u ulema (âlimlerin çoğunluğu), abdestte boyna mesh etmenin mekruh olduğunu ve bunun dinde bir aşırılık meydana getireceğini söylemektedirler. (Bkz: Vehbe ez-Zuhayli, el-Fıkhu’l- İslami ve Edilletuhû, c: 1, s: 253)

Boynun mesh edilmesi erkekler için de kadınlar için de aynı hükmü taşır. İkisi de zayıf bir hadise dayanır. Mesh edilmesi şart değildir. İlgili cevap için lütfen aşağıdaki linki tıklayınız:

http://www.fetva.net/yazili-fetvalar/abdestte-boynu-mesh-etmenin-hukmu-nedir.html

“Allah, kimseye gücünün yeteceğinden fazlasını yüklemez.” (Bakara, 2/286)

Dinin emrettiği konular hususunda Allah Teâlâ insanlara hiçbir zorluk yüklememiştir. O şöyle buyurmaktadır:

“Allah size bir güçlük çıkarmak istemiyor, fakat sizi arındırmak ve size olan nimetini tamamlamak istiyor. Belki şükredersiniz.” (Maide, 5/6)

“Din konusunda size hiçbir zorluk yüklemedi.” (Hacc, 22/78)

“Köre vebal yoktur, topala da vebal yoktur, hastaya da vebal yoktur.” (Fetih, 48/17)

Siz ancak yapabileceklerinizden sorumlusunuz. Size hastalığı veren de Allah, emirleri veren de. Dolayısıyla gücünüz neye yetiyorsa onu yapmakla mükellefsiniz. Buna göre sizin yapmanız gerekenler şunlardır:

1. Yanınızda yardımcınız bulunduğu zaman size abdest aldırır, namazınızı öyle kılarsınız.
2. Yardımcınız yoksa ve yüzünüzü yıkayabiliyorsanız, yalnız yüzünüzü yıkar namazınızı kılarsınız.
3. Bunu yapamıyorsanız önünüze konulacak ve yüzünüzü sürebileceğiniz bir miktar toprak olur, bu toprağa, yalnız yüzünüzü sürmek suretiyle teyemmüm alabilirsiniz.
4. Bunu da yapamazsanız teyemmüm de almaksızın namazınızı öylece kılarsınız.

Bu konuda Büyük İslam İlmihalinde şu bilgi verilmektedir:

“Eli çolak olup suyu kullanamayan kimse, yardımcısı yok ise yüzünü ve kollarını yere sürmek suretiyle teyemmüm edebilir. Elleri ve kolları kesilmiş kimse de yalnız yüzünü yere sürerek teyemmüm yapar, yüzünde yara bulunsa teyemmüm etmeksizin namazı kılar.” (Ömer Nasuhi Bilmen, Büyük İslam İlmihali, İstanbul, 1986, sayfa: 91, paragraf: 208.)